Hệ thống AI mới giúp dự báo đường đi của bão chính xác hơn
Các nhà nghiên cứu Trung Quốc đã phát triển hệ thống dự báo bão kết hợp trí tuệ nhân tạo (AI) với mô hình vật lý khí quyển.
Hệ thống AI mới giúp dự báo đường đi của bão chính xác hơn. Đồ họa: AI
Theo Xinhua, các nhà nghiên cứu Trung Quốc đã phát triển một hệ thống dự báo bão mới kết hợp AI với các mô hình động lực học khí quyển, giúp nâng cao độ chính xác trong dự báo đường đi của bão. Kết quả nghiên cứu vừa được công bố trên tạp chí Advances in Atmospheric Sciences.
Dự báo đường đi của bão từ lâu gặp nhiều khó khăn do hiệu ứng cánh bướm, hiện tượng những thay đổi rất nhỏ trong điều kiện khí quyển ban đầu có thể khuếch đại theo thời gian và dẫn đến sai lệch lớn trong kết quả dự báo.
Trong những năm gần đây, AI đã giúp tăng tốc quá trình dự báo thời tiết. Tuy nhiên, phần lớn các mô hình AI hiện nay chủ yếu học từ dữ liệu lịch sử mà chưa kết hợp đầy đủ các quy luật vật lý của khí quyển, khiến độ chính xác giảm khi dự báo trong nhiều ngày.
Nhóm nghiên cứu do ông Duan Wansuo (thuộc Viện Vật lý Khí quyển, Viện Hàn lâm Khoa học Trung Quốc) phối hợp với nhóm của ông Li Hao (Đại học Fudan) đã phát triển hệ thống FuXi-CNOPs bằng cách tích hợp các thuật toán động lực học phi tuyến vào mô hình dự báo thời tiết FuXi.
Nhóm nghiên cứu cho hay, hệ thống mới có thể xác định chính xác những khu vực khí quyển có ảnh hưởng lớn đến hướng di chuyển của bão, đồng thời giảm tác động của các nhiễu loạn ban đầu có thể làm sai lệch kết quả dự báo.
Qua đánh giá trên 62 cơn bão và 91 thí nghiệm so sánh, FuXi-CNOPs đạt độ chính xác tương đương các hệ thống dự báo hàng đầu thế giới trong dự báo 24 giờ. Đối với dự báo trung và dài hạn từ 24 đến 120 giờ, hệ thống cho kết quả ổn định và chính xác hơn.
Một ưu điểm khác của FuXi-CNOPs là hiệu quả tính toán. Trong khi nhiều hệ thống dự báo truyền thống cần xử lý 51 bộ dữ liệu để đưa ra kết quả, hệ thống mới chỉ cần 31 bộ dữ liệu nhưng vẫn duy trì độ chính xác cao, qua đó giảm đáng kể nhu cầu tài nguyên tính toán.
