Muốn bỏ kính, trẻ 16 tuổi được khuyên chưa nên phẫu thuật cận

Em T.H.M., 16 tuổi, phường Thông Tây Hội, TPHCM bị cận thị và phải đeo kính thường xuyên. Việc sử dụng kính khiến em cảm thấy bất tiện khi chơi thể thao, tham gia các hoạt động ngoài trời nên gia đình tìm hiểu phương pháp phẫu thuật điều chỉnh tật khúc xạ bằng laser.

Tuy nhiên, theo bác sĩ chuyên khoa mắt, ở tuổi 16, trẻ chưa đủ điều kiện để thực hiện phẫu thuật cận. Độ khúc xạ ở trẻ có thể tiếp tục thay đổi trong khi mắt vẫn đang phát triển.

Theo BS.CKII Lê Thị Kim Chi, Phó Trưởng khoa Khúc xạ, Bệnh viện Mắt TPHCM, phẫu thuật điều chỉnh tật khúc xạ bằng laser không được chỉ định cho trẻ dưới 18 tuổi. Ngay cả khi đủ 18 tuổi, người bị cận cũng chưa thể phẫu thuật ngay mà cần được kiểm tra và theo dõi độ khúc xạ.

Bác sĩ Chi cho biết 18 tuổi chỉ là điều kiện ban đầu để xem xét phẫu thuật. Người bệnh cần có độ khúc xạ ổn định, thường được theo dõi ít nhất 6 tháng và tốt hơn là khoảng một năm. Nếu độ cận vẫn tiếp tục tăng, người bệnh chưa phù hợp để phẫu thuật.

“Phẫu thuật điều chỉnh tật khúc xạ không phải là chữa tật khúc xạ mà chỉ giúp người bệnh không phải đeo kính nhưng vẫn nhìn rõ như khi đeo kính. Phẫu thuật cũng không ngăn được tình trạng tăng độ”, bác sĩ Chi giải thích.

Do đó, nếu can thiệp khi độ khúc xạ vẫn đang tiến triển, người bệnh có thể đối mặt với nguy cơ tái cận. Đây cũng là lý do không phải trường hợp nào đủ tuổi cũng cần hoặc phù hợp để phẫu thuật.

Trong thời gian chưa đủ điều kiện, trẻ có thể tiếp tục sử dụng kính gọng, kính áp tròng hoặc kính chỉnh hình giác mạc Ortho-K đeo ban đêm nếu phù hợp và được bác sĩ chỉ định. Với kính áp tròng, trẻ cần tuân thủ nghiêm ngặt hướng dẫn về vệ sinh, thời gian sử dụng và thay kính; không đeo qua đêm nếu loại kính không được thiết kế cho mục đích này.

Theo bác sĩ, điều quan trọng không phải là tìm cách bỏ kính bằng mọi giá mà là giúp trẻ nhìn rõ, an toàn và kiểm soát tình trạng cận thị.

Tật khúc xạ gồm cận thị, viễn thị và loạn thị cần được phát hiện thông qua khám mắt và đo khúc xạ. Cha mẹ nên đưa trẻ đi kiểm tra mắt trước khi bắt đầu đi học, đặc biệt trước khi vào lớp 1.

Những biểu hiện như nheo mắt, nhìn không rõ, thường xuyên tiến sát khi đọc sách hoặc đụng vào đồ vật có thể là dấu hiệu trẻ gặp vấn đề về thị lực. Một số trẻ thậm chí không nhận ra mình nhìn mờ vì đã quen với tình trạng này.

Đáng lưu ý, trẻ có thể bị bất đồng khúc xạ, trong đó một mắt có độ khúc xạ cao hơn mắt còn lại. Khi mắt kia vẫn nhìn rõ, gia đình khó nhận biết bất thường. Nếu không được phát hiện và điều chỉnh sớm, trẻ có nguy cơ nhược thị.

Với trẻ đã đeo kính, bác sĩ Chi khuyến cáo nên tái khám định kỳ, trung bình khoảng 6 tháng một lần hoặc theo lịch hẹn tùy tình trạng mắt. Độ khúc xạ ở trẻ có thể thay đổi theo quá trình phát triển, vì vậy nếu độ cận hoặc loạn thị tăng nhưng vẫn sử dụng kính cũ, thị lực có thể không được điều chỉnh tối ưu.

Việc lựa chọn phương pháp cần dựa trên tình trạng cụ thể của từng trẻ, thay vì tự ý áp dụng. Mục tiêu không chỉ giúp trẻ nhìn rõ mà còn hạn chế tốc độ tiến triển cận thị, đặc biệt ở những trẻ có nguy cơ tăng độ nhanh.