Axit uric cao lâu ngày, khớp có thể biến dạng
Axit uric tăng kéo dài có thể gây lắng đọng urat, hình thành hạt tophi, tổn thương và biến dạng khớp.
Axit uric tăng kéo dài có thể gây tổn thương, biến dạng khớp. Ảnh: Nguyễn Ly
Khi nồng độ axit uric trong máu kéo dài ở mức cao, lượng axit uric dư thừa có thể kết tinh thành các tinh thể urat và lắng đọng tại khớp, mô mềm. Những tinh thể này kích hoạt phản ứng viêm, gây ra các đợt đau, sưng, nóng, đỏ đặc trưng của bệnh gout.
PGS.TS Lý Mộng Đào, Trưởng khoa Cơ xương khớp và Miễn dịch, Bệnh viện Đại học Y Liên hiệp Bắc Kinh, cho biết tinh thể axit uric tích tụ lâu ngày có thể hình thành hạt tophi, trực tiếp phá hủy cấu trúc khớp, dẫn đến biến dạng và hạn chế vận động. Tình trạng viêm mạn tính kéo dài còn có thể gây tổn thương thận và hệ tim mạch.
Ban đầu, người bệnh có thể chỉ xuất hiện những cơn đau khớp đột ngột, thường gặp ở ngón chân cái, sau đó có thể lan đến bàn chân, cổ chân, đầu gối, ngón tay hoặc cổ tay. Nếu không được kiểm soát, các đợt viêm tái diễn có thể chuyển thành viêm khớp mạn tính và hình thành những cục cứng quanh khớp - chính là hạt tophi.
Hạt tophi không chỉ gây mất thẩm mỹ. Khi phát triển lớn, chúng có thể cản trở vận động, gây đau, làm tổn thương xương và sụn. Một số trường hợp hạt tophi xuất hiện ở bàn chân, ngón chân còn khiến người bệnh khó đi giày; nếu bệnh tiến triển nặng, khớp có thể biến dạng và suy giảm chức năng.
GS.TS Trương Trác Lỵ, Trưởng khoa Cơ xương khớp và Miễn dịch, Bệnh viện Đại học Bắc Kinh, cũng cảnh báo gout không phải bệnh chỉ cần chịu đựng qua những cơn đau. Theo chuyên gia này, tình trạng axit uric tăng và tinh thể urat tích tụ lâu dài có thể tiếp tục gây tổn thương khớp, thận và tim mạch ngay cả khi triệu chứng đau tạm thời biến mất.
Điều đáng lưu ý là axit uric cao chưa đồng nghĩa chắc chắn sẽ bị biến dạng khớp. Nguy cơ này đặc biệt đáng quan tâm ở người đã mắc gout, thường xuyên tái phát, có hạt tophi hoặc viêm khớp mạn tính. Vì vậy, việc không còn đau không có nghĩa bệnh đã được kiểm soát.
Kiểm soát axit uric cần được thực hiện lâu dài theo hướng dẫn của bác sĩ. Bên cạnh điều chỉnh chế độ ăn, hạn chế rượu bia, đồ uống nhiều đường, kiểm soát cân nặng và uống đủ nước, người đã mắc gout hoặc có axit uric tăng kéo dài cần được đánh giá để xác định có cần điều trị hạ axit uric hay không. Không nên chỉ dùng thuốc giảm đau khi lên cơn rồi ngừng theo dõi.
Theo các chuyên gia, mục tiêu của điều trị không chỉ là cắt cơn đau mà còn phải giảm lượng tinh thể urat tích tụ, ngăn tổn thương khớp tiến triển và bảo vệ chức năng các cơ quan về lâu dài.
