Từ vụ 300 tấn thịt lợn bệnh, phải kiểm soát bữa ăn trường học

Công ty TNHH Thực phẩm Cường Phát được xác định là đầu mối cung cấp cho một số trường, câu hỏi không thể né tránh là, ai chịu trách nhiệm khi thực phẩm bẩn lọt qua cổng trường?

Câu trả lời trước hết phải bắt đầu từ hiệu trưởng và ban giám hiệu, bởi vì hợp đồng, lựa chọn đối tác, quy trình tiếp nhận, kiểm tra đầu vào… đều do nhà trường quyết định và giám sát.

Nói cách khác, doanh nghiệp có thể gian dối, nhưng nếu “cửa” trường học được kiểm soát chặt, hàng bẩn khó có cơ hội đi tiếp. Khi cửa đã mở, trách nhiệm không còn là của riêng bên bán.

Thực tế lâu nay cho thấy, không ít trường học xem việc tổ chức bữa ăn bán trú là khâu “dịch vụ”, khoán trắng cho nhà thầu.

Chỉ đạo rà soát về bữa ăn học đường của hơn 2.900 trường học là cần thiết, nhưng rà soát không thể dừng ở hình thức.

Vấn đề cốt lõi là thiết lập một cơ chế kiểm soát thực chất. Nếu chỉ thực hiện hình thức, để thực phẩm không rõ nguồn gốc lọt vào bếp ăn trường học, thì có thể gây rủi ro về sức khỏe của hàng trăm học sinh.

Tuy nhiên, quy trình dù chặt chẽ đến đâu cũng sẽ vô nghĩa nếu thiếu yếu tố con người. Ở đây, vai trò của hiệu trưởng là then chốt.

Người đứng đầu xem trọng chất lượng bữa ăn, thì toàn trường sẽ làm đúng các bước kiểm soát.

Ngược lại, nếu xem nhẹ, mọi quy định đều có thể bị vô hiệu hóa bằng sự dễ dãi hoặc thỏa hiệp. Trách nhiệm cá nhân vì thế cần được đặt đúng vị trí, rõ ràng, cụ thể và có chế tài đi kèm.

Một điểm cần nhấn mạnh là phải gắn trách nhiệm người đứng đầu với hậu quả xảy ra.

Nếu thực phẩm bẩn lọt vào trường học, không thể chỉ dừng ở việc “rút kinh nghiệm” hay xử lý nhà cung cấp.

Cần có cơ chế xử lý kỷ luật đối với ban giám hiệu, thậm chí ở mức nghiêm khắc nếu gây hậu quả nghiêm trọng.

Ở góc độ rộng hơn, vụ việc cũng cho thấy nguy cơ thị trường thực phẩm bẩn vẫn còn rất lớn, có thể 300 tấn bị phát hiện chỉ là phần nổi của tảng băng.

Và một điều rất đáng lo, đó là trường học dễ trở thành “đích ngắm” của các kênh tiêu thụ thực phẩm bẩn. Điều này càng đòi hỏi các nhà trường phải chủ động phòng vệ, thay vì trông chờ hoàn toàn vào cơ quan chức năng.

Bữa ăn học đường không chỉ là dinh dưỡng, mà là niềm tin của phụ huynh gửi gắm mỗi ngày.

Vì vậy, siết chặt kiểm soát là cần thiết, nhưng quan trọng hơn là xác lập rõ, hiệu trưởng và ban giám hiệu chính là “người gác cổng” cuối cùng.