Nắng nóng trái mùa tại Mỹ, cảnh báo chuỗi kỷ lục nhiệt toàn cầu trong những năm tới

Một đợt nắng nóng xuất hiện ngay trong tháng 3 tại nhiều khu vực miền Tây và miền Trung nước Mỹ đang gây chú ý đặc biệt của giới khoa học khí hậu, khi nhiệt độ tăng lên mức tương đương mùa hè, trái quy luật thời vụ. Các chuyên gia nhận định hiện tượng này không chỉ bất thường mà còn phản ánh xu hướng nóng lên rõ rệt của khí hậu toàn cầu.

Theo Tổ chức Khí tượng Thế giới (WMO), hệ thống khí hậu Trái Đất đang “mất cân bằng ở mức chưa từng có trong lịch sử quan trắc”, với các chỉ số như nhiệt độ và khí nhà kính đồng loạt gia tăng nhanh.

Các nhà khoa học cho rằng xu hướng ấm lên dài hạn đang kết hợp với các yếu tố ngắn hạn như El Niño, có thể đẩy nhiệt độ toàn cầu tăng mạnh trong giai đoạn 2026–2027, thậm chí lập kỷ lục mới.

Đợt nắng nóng tháng 3 tại Mỹ được đánh giá là hiện tượng cực đoan hiếm gặp, gần như không thể xảy ra nếu không có tác động của biến đổi khí hậu do con người gây ra. Nền nhiệt tăng khiến các đợt nắng nóng đến sớm hơn và gay gắt hơn.

Ít nhất 14 bang tại Mỹ đã ghi nhận nhiệt độ cao kỷ lục, làm gia tăng nguy cơ hạn hán, cháy rừng và đe dọa nguồn nước do tuyết tan sớm.

Tại TP Flagstaff, bang Arizona, nhà khoa học khí hậu Daniel Swain cho biết đây là sự kiện có mức độ bất thường cao nhất từng được ghi nhận vào bất kỳ thời điểm nào trong năm.

Ông nhấn mạnh rằng mức nhiệt không nhất thiết cao hơn mùa Hè, nhưng độ chênh lệch so với mức trung bình thông thường của tháng 3 lại lớn chưa từng có. Điều này cho thấy hệ thống khí hậu đang thay đổi theo hướng khó dự đoán hơn.

Ước tính có ít nhất 14 bang tại Mỹ đã ghi nhận mức nhiệt cao kỷ lục trong tháng 3. Nhiệt độ tăng sớm làm dấy lên lo ngại về tình trạng hạn hán, suy giảm lượng tuyết tích trữ ở các khu vực miền núi và nguy cơ cháy rừng gia tăng trong các tháng tới. Khi lớp tuyết tan nhanh hơn bình thường, nguồn nước cung cấp cho mùa khô cũng bị ảnh hưởng, kéo theo nhiều hệ lụy đối với nông nghiệp và đời sống.

Trên phạm vi toàn cầu, các dữ liệu mới nhất cho thấy khí hậu đang biến đổi với tốc độ chưa từng có, khi nồng độ CO₂ và methane ở mức cao kỷ lục trong hàng trăm nghìn đến hàng triệu năm.

Tổng Thư ký Liên Hợp Quốc António Guterres cảnh báo rằng Trái Đất đang bị đẩy vượt quá giới hạn, với mọi chỉ số khí hậu chính đều ở mức đáng báo động. Tình trạng này phản ánh sự tích tụ nhiệt ngày càng lớn trong hệ thống khí hậu.

Theo WMO, nguyên nhân chính là sự gia tăng liên tục của các khí nhà kính như khí CO₂, khí methane và một số khí khác. Đây là những loại khí giữ nhiệt trong khí quyển, làm giảm lượng nhiệt thoát ra ngoài không gian, trong khi năng lượng từ Mặt Trời vẫn tiếp tục đi vào Trái Đất, dẫn đến tình trạng mất cân bằng.

Nhà khoa học John Kennedy giải thích rằng trong một hệ thống cân bằng, năng lượng vào và ra phải tương đương nhau. Tuy nhiên, hiện nay, lượng năng lượng giữ lại nhiều hơn, đồng nghĩa với việc nhiệt tiếp tục tích tụ. Sự tích tụ này đã khiến nhiệt độ đại dương tăng lên mức kỷ lục trong những năm gần đây, đồng thời thúc đẩy quá trình tan chảy của băng ở hai cực.

Các số liệu cũng cho thấy biến đổi khí hậu đang diễn ra với tốc độ chưa từng có. Lượng khí CO₂ trong khí quyển hiện đã ở mức cao nhất trong khoảng 2 triệu năm, trong khi các khí khác như methane cũng đạt mức cao nhất trong ít nhất 800.000 năm.

Các chuyên gia cảnh báo những biến động hiện tại không chỉ mang tính ngắn hạn. Dù diễn ra trong vài thập kỷ, nhưng tác động của chúng có thể kéo dài trong hàng trăm, thậm chí hàng nghìn năm. Sự gia tăng nhiệt độ toàn cầu sẽ tiếp tục ảnh hưởng đến hệ sinh thái, nguồn nước, sản xuất nông nghiệp và đời sống con người.

Theo CNN, USA