Những người "làm cha, làm mẹ" của đàn thú dữ giữa lòng Hà Nội

Người mẹ của những chúa sơn lâm

Sáng sớm, khi màn sương mù còn giăng trên mặt hồ Thủ Lệ, nhịp sống Thủ đô vẫn chưa kịp hối hả, tôi theo chân chị Trần Thị Ngọc bước vào khu vực chuồng thú dữ. Là nhân viên Tổ Chăn nuôi thú dữ thuộc Công ty TNHH MTV Vườn thú Hà Nội, chị Ngọc xuất hiện trong bộ đồng phục bảo hộ với dáng người nhỏ nhắn, nhanh nhẹn. Bắt đầu ca trực, chị Ngọc đi kiểm tra một lượt tình hình của những "đứa con" tinh thần.

“Chăm yêu! Chăm đẹp trai đâu rồi?” - tiếng gọi của chị thanh thoát, vang vọng qua những dãy hành lang. Vốn là "chúa sơn lâm" đầy uy quyền nhưng khi vừa nghe tiếng của chị Ngọc, chú sư tử tên Chăm đã lập tức bật dậy, lững thững tiến lại gần. Nó khẽ gừ nhẹ, áp sát bộ lông vào lưới thép, nũng nịu như một chú mèo nhỏ chờ được gãi má, xoa đầu. Chị Ngọc mỉm cười chia sẻ: “Sư tử cũng có tâm tính như con người, lúc vui thì nhảy nhót, lúc buồn lại nằm ườn ra, ánh mắt buồn rười rượi chờ được vỗ về”.

Công việc của chị không chỉ đơn thuần là dọn vệ sinh hay phân chia khẩu phần ăn. Mỗi ngày, chị còn miệt mài với việc "làm phong phú chuồng nuôi" - một việc làm đầy nhân văn nhằm giúp các bạn thú được sống gần với bản năng hoang dã nhất. Từ việc theo dõi bạn nào thích ăn gì trước, bạn kia thích vận động ra sao, chị tỉ mẩn thiết lập không gian để kích thích sự tìm tòi và giữ vững tập tính sinh học của chúng. Chị chăm chút cho bầy thú bằng sự thấu hiểu sâu sắc, từ lúc chúng buồn chán cần được khích lệ đến khi cần điều chỉnh thực đơn để đảm bảo sức khỏe tối ưu cho từng cá thể.

Hơn hai thập kỷ làm "mẹ" của những mãnh thú, chị Ngọc đã nếm trải đủ mọi cung bậc cảm xúc. Có nỗi buồn thắt lại khi chứng kiến những người bạn già yếu rồi rời xa nhưng cũng có niềm hạnh phúc giản đơn khi thấy chúng khôn lớn từng ngày. Như Bi Bống - chú hổ được chị trực tiếp chăm bẵm từ ngày mới chỉ nặng vỏn vẹn 12,5kg. Giờ đây, dù đã là một "ông ba mươi" uy dũng nặng gần 200kg, Bi Bống vẫn mãi là đứa con cưng, lúc nào cũng quấn quýt và hiền lành khi thấy bóng dáng "người mẹ" hiền xuất hiện.

25 năm "bắt mạch, kê đơn" cho thú dữ

Rời khu vực chuồng sư tử, tôi gặp anh Phạm Đức Quang, bác sĩ thú y của vườn thú. Nếu chị Ngọc là người mẹ lo từng bữa ăn giấc ngủ thì anh Quang chính là người cha canh giữ sức khỏe cho bầy thú suốt 25 năm qua. Với anh, đó là hành trình bền bỉ “bắt mạch, kê đơn” cho những bệnh nhân không biết nói. Anh Quang tâm sự: “Chỉ cần một thay đổi nhỏ nơi ánh mắt hay một tiếng gầm khác lạ, mình phải nhận ra ngay chúng đang gặp vấn đề gì”.

Vừa dẫn tôi đi, anh vừa kể về những ngày canh cánh bên chuồng khi một “đứa con” bị ốm. Ánh mắt lo âu của anh khi nhìn con thú bỏ bữa cũng giống như tâm trạng người cha lo cho con mình khi phát sốt. Với anh, phần thưởng lớn nhất không phải điều gì cao sang, mà là khi nghe lại tiếng gầm dõng dạc hay nhìn thấy một bữa ăn ngon lành của đàn con sau cơn bệnh.

Ở Vườn thú Hà Nội, không chỉ có chị Ngọc hay anh Quang, mà còn có cả một tập thể những công nhân chăn nuôi thầm lặng. Họ là những người thức dậy sớm nhất và về nhà muộn nhất để vận hành "ngôi nhà" của hàng trăm loài thú. “Nói không sợ là không đúng, vì mình tiếp xúc với thú dữ hàng ngày. Nhưng yêu nghề không có nghĩa là liều mạng, mà là phải hiểu chúng đến từng chân tơ kẽ tóc để giữ an toàn cho cả người và thú,” chị Ngọc bộc bạch.

Với họ, những loài thú dữ kia đã trở thành một phần máu thịt. Niềm hạnh phúc đôi khi thật đơn giản, là một sớm mai thấy đàn hổ vẫn khỏe mạnh, là khi chú sư tử chịu ăn hết khẩu phần, hay chỉ là cái nhìn hiền lành hiếm hoi của một loài mãnh thú dành cho người chăm sóc.