Gout và axit uric cao: 5 nguyên tắc ăn uống cần nhớ
Nhiều người khi được chẩn đoán tăng axit uric máu hoặc gout thường kiêng khem quá mức, thậm chí loại bỏ cả đậu phụ, trái cây khỏi thực đơn.
Ăn uống đa dạng giúp hạn chế axit uric và bệnh gout trong cơ thể. Ảnh đồ hoạ: Hương Sơn/Có sử dụng AI
Theo Hướng dẫn dinh dưỡng điều trị tăng axit uric máu và gout ở người trưởng thành (2024) của Ủy ban Y tế Quốc gia Trung Quốc, người bệnh cần xây dựng chế độ ăn đa dạng, kiểm soát thực phẩm giàu purin, đường fructose và rượu bia thay vì kiêng khem cực đoan.
Tăng axit uric máu hiện ảnh hưởng khoảng 14% người trưởng thành Trung Quốc, trong khi tỉ lệ mắc gout khoảng 0,86-2,20%. Bệnh có xu hướng gia tăng và trẻ hóa, liên quan chặt chẽ đến chế độ ăn giàu năng lượng, sử dụng nhiều rượu bia, đồ uống chứa nhiều fructose và tình trạng thừa cân, béo phì.
Theo hướng dẫn, người bệnh nên duy trì 5 nguyên tắc dinh dưỡng.
Thứ nhất, ăn đa dạng và kiểm soát purin. Mỗi ngày nên sử dụng nhiều nhóm thực phẩm, ưu tiên ngũ cốc nguyên hạt, rau xanh, trái cây, sữa, trứng và thịt nạc với lượng phù hợp. Nội tạng động vật như gan, thận, tim chứa nhiều purin nên hạn chế tối đa. Ngược lại, trứng và sữa có hàm lượng purin thấp. Đậu nành và các sản phẩm từ đậu như đậu phụ, đậu phụ khô có thể sử dụng ở mức vừa phải.
Thứ hai, tăng rau xanh, sữa và hạn chế đường fructose. Người bệnh nên ăn ít nhất 500 g rau mỗi ngày, trong đó rau có màu đậm chiếm hơn một nửa. Có thể sử dụng khoảng 300 ml sữa hoặc sản phẩm từ sữa mỗi ngày. Trái cây nên ăn khoảng 200-350 g/ngày, đồng thời hạn chế thực phẩm và đồ uống chứa nhiều fructose.
Thứ ba, uống đủ nước và hạn chế rượu bia. Nếu không có bệnh lý tim, thận cần hạn chế lượng nước, người bệnh có thể uống khoảng 2.000-3.000 ml nước mỗi ngày, ưu tiên nước lọc. Rượu bia làm tăng nguy cơ tăng axit uric và các cơn gout cấp nên cần hạn chế.
Thứ tư, chế biến thực phẩm thanh đạm. Nên giảm muối, dầu mỡ, hạn chế món chiên, rán và nước dùng đậm đặc. Với các món thịt, có thể luộc hoặc chần và không nên uống nước luộc, nước hầm.
Thứ năm, duy trì cân nặng hợp lý. Thừa cân, béo phì làm tăng nguy cơ tăng axit uric và gout. Người bệnh nên kết hợp kiểm soát năng lượng với vận động thường xuyên, phù hợp thể trạng.
Ngoài ra, chế độ ăn cần được điều chỉnh theo thể trạng, bệnh lý và mùa. Người bệnh gout nên tránh để cơ thể nhiễm lạnh, đặc biệt trong thời điểm giao mùa, bởi nhiệt độ thấp có thể làm tăng nguy cơ xuất hiện cơn gout cấp.
Kiểm soát purin không đồng nghĩa với kiêng khem tuyệt đối. Một chế độ ăn đa dạng, uống đủ nước, hạn chế rượu bia, kiểm soát cân nặng và duy trì vận động là những yếu tố quan trọng giúp người bệnh tăng axit uric máu và gout kiểm soát bệnh tốt hơn.
